Akdeniz diyeti bir diğer adıyla Med Diyeti, 1993 yılında Dünya Sağlık Örgütü tarafından onaylanan bir diyet türüdür. Normal diyetler gibi kısa süreli değil de sağlıklı beslenmeyi hayat tarzı olarak benimsemeyi amaçlayan bir sisteme dayanır.

Ağırlıklı olarak; sebze, sağlıklı yağlar, tam tahıllar, baklagiller, meyve ve kuruyemiş gibi gıdalar tüketilen besinler arasında yer alır. Et türü olarak ise kırmızı et pek tercih edilmezken balık gibi deniz ürünleri haftada 1-2 kez tüketilmesi ile dikkat çeker.

Sağlıklı ürünlerin göz önünde olduğu Akdeniz Diyetinde, işlenmiş veya paketlenmiş ürünler tüketilmemektedir. Bu tüketim alışkanlığının olmaması, kronik sağlık sorunlarının oluşmasını engellerken, aynı zamanda; zinde kalarak kişilerin obezite olma ihtimallerini de azaltmaktadır.

Bu blog yazısında sizlere, sağlıklı ve dengeli beslenmenin iç içe olduğu Akdeniz Diyetini ve Nasıl Yapıldığını anlatacağız.

• Akdeniz Diyeti Nedir? Nasıl Yapılır?

Akdeniz ülkelerinde, 1950 yılları arasında oldukça popüler bir beslenme olarak tercih edilmesiyle gün yüzüne çıkmıştır. Resmi kayıtlara geçmesi ise 1993 yılında Dünya Sağlık Örgütü’nün literatüre kabul etmesi ile bilinmektedir.

Sebze ve meyvelerin daha ön planda olması ile diğer baklagiller ve tahıllar ile desteklenen bu diyet, kişilerin özellikle lifli gıdalardan daha fazla tüketmesini sağlar. Sağlıklı yağlar, tam tahıllar, sebze ve meyveler, proteinler bakımından zenginleştirilen Akdeniz Diyeti, öğünler arası geçiş yapmak ve bunu sınırlamak yerine bir yeme düzenine dönüştürmeyi amaçlayan bir beslenme biçimidir.

Çeşitli kalp hastalıklarının önüne geçtiği uzmanlar tarafından açıklanan Akdeniz diyeti ayrıca; obezite riskini azaltır, diyabet ile savaşır, beyin fonksiyonlarının aktif çalışmasını destekler ve bağışıklık sisteminin dengede kalmasını sağlar.

‘Akdeniz diyeti nasıl yapılır?’ sorusunun klasik bir cevabı yoktur. Çünkü sağlıklı beslenme denilen tanımın tamamen kendisidir. Sağlıklı gıdaların yemek yeme alışkanlığında daha fazla yer aldığı; trans yağlı, işlenmiş ve paketlenmiş ürünlerin minimuma indirildiği beslenme düzeninden oluşur.

Diyetlerde yapılan kalori hesaplamalarının yanı sıra tüketilen besinlerin; sağlıklı, kaliteli ve hayat boyunca kişiyi sağlıklı tutacak bir düzen ile yapılabileceği görülmektedir. İşte bu nedenle kişilerin, her besinde kalori hesabı yapmasından çok, yediği öğünlerde denge ve sürdürülebilir bir yemek yeme alışkanlığı kazandırılması sağlanır.

• Akdeniz Diyetini Kimler Yapmalı?

Örnek yemek yeme alışkanlıklarını kazandırmayı amaçlayan Akdeniz Diyeti, herkesin yaşamında yer vermesi gereken bir sisteme dayanır. Özellikle uzmanlar tarafından ‘Akdeniz Diyetini Kimler Yapmalı?’ sorusuna verilen yanıtlar ise;

• Yüksek tansiyonu olan
• Tip1 ve tip 2 diyabeti olan,
• Obezite riski bulunan ve bununla mücadele eden,
• Kanser hastalığı veya geçmişi olan,
• Kardiyovasküler hastalıkları bulunan,
• Alzheimer hastalığı olan,
• Stres ve depresyon sorunu olan,

Şeklindedir. Ve bu kişilere daha çok önerilmektedir.

• Akdeniz Diyetinde Neler Yenir?

Tüm besin gruplarının dengeli şekilde tüketildiği Akdeniz diyetinde;

• Yüksek lif içeriği ile sebze ve meyveler,
• Tokluk hissini sağlayan baklagiller,
• Tam tahıllı ekmek,
• Omega-3 deposu balıklar,
• Proteinin yeteri kadar karşılanamadığı durumlarda az yağlı peynir ve yoğurt,
• Çeşitli kümes hayvanları,
• Ara öğünler için çiğ kuruyemişler,
• Yüksek antioksidan özelliği ile bilinen zeytinyağı,
• Nadiren tereyağı,
• Vücut sisteminin sağlıklı çalışması için en az 2-3 litre su

Tüketilmesi gereken besinler arasında yer almaktadır.

• Akdeniz Diyetinde Tüketilmeyen Besinler?

İşlem görmemiş gıdaların tüketildiği Akdeniz Diyetinde;

• Trans yağ bulunan cipsler,
• İşlenmiş ve yüksek şeker içerikli meyve suları,
• Gazlı içecek ve meşrubatlar,
• İşlenmiş margarin ile yapılmış unlu mamuller,
• Kısa süreli tokluk hissi veren atıştırmalıklar,
• Yüksek yağ içerikli süt ve süt ürünleri,

• İşlenmiş; sosis, salam, pastırma ve sucuk ürünleri,
• Yüksek glisemik indeksi bulunan makarnalar,

Sağlık açısından riskli gıdalardır. Bunları tüketmek yerine daha sağlıklı alternatifler tercih edilmelidir.

İÇERİK YAZARI

Aysel Gedik | LinkedIn